Wat eenheid? Er is juist zoveel onenigheid onder christenen. Ouweneel benoemt deze vijf olifanten in een porseleinkast in zijn boek: de schepping, homo(seksualiteit), de vrouw (in het ambt), de Geest(esgaven) en de doop.
Maar er zijn ook vijf nijlpaarden in het kippenhok: Islam (is Allah wel dezelfde God als die van joden en christenen?), occultisme, de hel en afval der heiligen. Noem ‘Israël’ en je jaagt je gesprekspartners in de gordijnen.
Voor- en tegenstanders claimen beide bijbelgetrouw te zijn. Wat kunnen wij als heiligen elkaar hierover in de haren vliegen of vliegen voor elkaar afvangen. We hebben ons te vaak laten verleiden om elkaar te bestrijden in plaats van ons te storten op dé grote opdracht.
Eenheid in hoofdzaken, vrijheid in bijzaken en liefde in alles – dit lijkt zo simpel, maar de praktijk van individualisme en polarisatie is weerbarstig. Zijn we het samen wel eens wat hoofdzaken en wat bijzaken zijn? De drie formulieren van enigheid hebben desondanks tussen christenen scheiding gebracht.
Ligt de schuld voor de verdeeldheid van christenen en kerken niet bij God Zelf? Elke ketter heeft zijn letter. Als de Bijbel gewoon duidelijker was geweest dan had dit immers veel verwarring, scheuringen, pijn en antireclame kunnen voorkomen.
En toch, ondanks alles. Het vraagt een bewuste keuze om Gods wil te doen: de eenheid te bewaren en bewaken.
Zeven tips om de verdeeldheid in stand te houden:
1) Zorg dat je stevig in het zadel van je stokpaardje blijft zitten terwijl je je oogkleppen ophoudt.
2) Er is maar één waarheid, en dat is jouw waarheid. Heerlijk om het steeds met jezelf eens te zijn. Claim vooral dat God het met jou eens is.
3) Maskeer de strijd om jouw eer met de strijd om de leer, of nog geraffineerder: de strijd voor de Heer.
4) Al erken je dat jij de wijsheid ook niet in pacht hebt, besef diep vanbinnen, dat jij alleen eigenlijk de juiste inzichten hebt. Leve je eigen wijsheid.
5) Toegeven dat je iets niet weet of twijfelt is een beschamend zwaktebod. Heb dus over alles een uitgesproken mening.
6) Drijf alles op de spits en ga voor actie, want ‘hete hoofden, koude harten’ is nog altijd veel beter dan lauwheid. Bovendien is ‘verdeel en heers’ een beproefde strategie.
7) Twijfel sterk aan de integriteit van iedereen die het niet met jou eens is en benoem dit, het liefst publiekelijk, aan de persoon in kwestie.
Dit artikel verscheen eerder in het NEM magazine en schreef Willem Jan Pijnacker Hordijk (1956). Hij is sinds kort pensionado, oud-docent godsdienst, schreef zijn thesis over ‘Conflicten in de gemeente’, en heeft dit ook zelf ervaren. Auteur van ‘Toetst alles’ (2010).
