De oorlog tussen het Israëlische leger en Hamas zorgt voor spanningen in de samenleving en verdeelt christenen in een pro-Israël of pro-Palestijns kamp. Stel je voor, Paulus zou ons een brief schrijven. Welke hoop door Jezus Messias voor een hopeloos verdeelde kerk zou hij dan zien?
De kleine kerk in de hoofdstad van het Romeinse Rijk bestond uit Joodse volgelingen van Jezus en heidenen die tot geloof kwamen. De twee kampen hadden een totaal verschillende visie op koosjer eten en heilige dagen. De gewetensvolle Joden veroordeelden de liberale heidenen en de laatsten verachtten dat bekrompen wetticisme juist (Romeinen 14). Hoe gaat Paulus, die het eens is met de vrije opvattingen, met deze verdeeldheid om?
Bevestiging van alle beloften
Jezus is voor Paulus de uitweg uit dit conflict lezen we in Romeinen 15:1-13. Allereerst vertelt hij dat Jezus een dienaar is geworden van de besnedenen, de Joden, en gekomen is om Gods trouw te laten zien (vers 8). In gedachten zie je de Joodse lezers van zijn brief hoopvol opveren: ‘Zie je wel: de Joodse Messias dient onze zaak! Sterker nog, Paulus zegt zelfs dat Hij álle beloften aan onze voorvaderen bevestigt. Dus ook de landsbelofte, een groot nageslacht, de zegen van gehoorzaamheid aan de Thora en ga zo maar door. Die apostel mogen we wel!’
“Jezus is voor Paulus de uitweg uit dit conflict.”
Hoop voor de volken
Maar in een adem gaat Paulus verder: Jezus is ook gekomen voor de heidenen om hen Gods genade te tonen (vers 9). ‘Gelukkig!’ dachten de opgeluchte heidenen in de Romeinse kerk, ‘we tellen toch mee in het reddingsplan van God.’ Van meet af aan was het de bedoeling van Abrahams roeping dat de volken zouden delen in de zegen van zijn nakomelingen. Jezus’ missie van verzoening vervult die hoop. Door het geloof in Jezus kunnen de heidenvolken schouder aan schouder met Joden de God van Israël aanbidden.
Voorbeeld
Hoe moeten ze dan heel concreet omgaan met hun verschillen? Paulus stelt Jezus als voorbeeld om na te volgen: ‘Laat ieder van ons zich richten op het belang van de ander, op wat goed en opbouwend voor hem is. Ook Christus zocht niet zijn eigen belang.’ (vers 2-3) Dat begint met een houding van acceptatie: ‘Aanvaard elkaar daarom ter ere van God, zoals Christus u heeft aanvaard.’ (vers 7) Accepteren is niet passief elkaar omzeilen of negeren, maar een pro-actief gastvrij ontvangen in je huis en leven, zoals Jood en heiden welkom zijn bij God.
“Als beide kampen in de kerk deze gezindheid naar elkaar laten zien, is er hoop.”
Messias-mentaliteit
Dat gaat niet vanzelf en daarom bidt Paulus om eenheid. ‘Eén zijn’ is niet hetzelfde als het ‘eens zijn’. Dat lijkt Paulus wel te suggereren. Eensgezindheid (vers 5) betekent namelijk letterlijk ‘hetzelfde denken’. Dezelfde denktrant slaat alleen niet op meningen, maar op mindset. Zijn gebed is dat de Joodse en heidense gelovigen van God dezelfde houding mogen ontvangen, de Messias-mentaliteit. Dat is dus Zijn voorbeeld volgen van je richten op het belang van de ander en hem aanvaarden ondanks verschillen. Als beide kampen in de kerk deze gezindheid naar elkaar laten zien, is er hoop.
Drie lessen voor nu
Hoewel de context van de verdeelde kerk in Rome totaal verschilt van de huidige polarisatie, haal ik er drie lessen uit die voor ons relevant zijn:
- 1) Paulus hield de christenen voor dat Jezus niet gekomen is om Gods beloften aan het volk Israël op te heffen, maar juist te onderstrepen. In dat licht mogen we de Joodse staat als teken van Gods trouw aan de landbelofte zien.
- 2) Tegelijkertijd is Christus ook voor de heidenen gekomen, dus voor alle Arabieren, Palestijnen, Gazanen. Het bestaat dus niet dat we alleen bidden voor bescherming van gijzelaars of Israëlische soldaten alsof Jezus Messias alleen aan hun kant staat. We moeten ook bidden voor Gazanen, ja zelfs of juist voor Hamasstrijders en – leiders.
Alleen Jezus’ liefde kan door haat verharde en door oorlog getraumatiseerde harten veranderen. - 3) Tot slot geldt het voorbeeld van Christus nog steeds in scherpe discussies.
We mogen met Paulus bidden om eenheid. Eén in diezelfde dienstbare houding van Christus die ons allemaal aanvaardt: jood, moslim of christen, pro-Palestijns of pro-Israël. Alleen die Messias-mentaliteit geeft hoop!
Dit artikel verscheen eerder in het NEM-Magazine en schreef Ds. Marien Kollenstaart. Hij is verantwoordelijk voor het onderwijs bij de NEM én voor de komende Reveilweken met als thema ‘One in Christ’.
